เจาะเหล็กแข็ง ปูน กระเบื้อง เจียรแต่ง ใช้ ดอกคาร์ไบด์ แบบไหน?

เจาะเหล็กแข็ง ปูน กระเบื้อง เจียรแต่ง ใช้ ดอกคาร์ไบด์ แบบไหน?

Customers Also Purchased

เดินเข้าร้านเครื่องมือแล้วบอกว่าขอ ดอกคาร์ไบด์ คนขายมักถามกลับทันทีว่าจะเอาไปทำอะไร เพราะคำนี้ใช้เรียกดอกหลายแบบที่หน้าตาและการใช้งานต่างกันมาก ช่างที่ซื้อผิดแบบก็เจอปัญหาเดียวกัน ดอกเจาะเหล็กแข็งที่ซื้อมาแพง หักตั้งแต่รูแรกเพราะใช้กับสว่านกระแทก หรือดอกเจาะปูนที่ซื้อไปเจาะสแตนเลส ไม่กินเนื้อเลยสักนิด

ดอกคาร์ไบด์ แข็งที่สุด ก็น่าจะเจาะได้ทุกอย่าง ใช่ไหม? ความจริง ไม่ใช่แบบนั้น คาร์ไบด์ (Tungsten Carbide) ในที่นี้ แข็งกว่าเหล็กกล้าความเร็วสูง (HSS) มาก แต่ก็เปราะกว่ามากเช่นกัน ดอกต่าง ๆ ที่มีหลายแบบ สร้างมาให้รับแรงคนละแบบ ใช้ผิดแบบ อาจทั้งเจาะไม่เข้า และเสี่ยงดอกแตก

คำว่า ดอกคาร์ไบด์ หมายถึงดอกแบบไหน ใช่ดอกสว่านไหม? มีกี่แบบที่ใช้จริง และแต่ละแบบเหมาะกับงานไหน ใช้กับเครื่องอะไร ต่างจากดอก HSS ยังไง? จุดไหนที่ต้องหยุดใช้แล้วเปลี่ยนดอกใหม่

ทำไม ดอกคาร์ไบด์ ถึงแข็งกว่า HSS แต่หักง่ายกว่า?

คาร์ไบด์เป็นวัสดุที่แข็งมาก คมตัดจึงทนความร้อนและการสึกได้ดีกว่าเหล็กกล้าความเร็วสูง ตัดวัสดุแข็งอย่างสแตนเลสหรือเหล็กหล่อได้นาน แต่ความแข็งแบบนี้มาพร้อมความเปราะ เหมือนกระเบื้องที่แข็งกว่าแผ่นเหล็ก แต่ตกพื้นแล้วแตก ขณะที่แผ่นเหล็กแค่งอ

ดอก HSS งอตัวได้เล็กน้อยเมื่อเจอแรงสั่นหรือแรงบิดผิดจังหวะ ส่วน ดอกคาร์ไบด์ แทบไม่งอเลย ถ้าแรงเกินที่รับได้ ก็บิ่นหรือหักทันที ผู้ผลิตจึงทำ ดอกคาร์ไบด์ ออกมาหลายแบบ บางแบบเป็นคาร์ไบด์ทั้งดอกสำหรับงานหมุนตัดที่นิ่ง บางแบบใช้คาร์ไบด์เฉพาะปลายสำหรับงานที่ต้องรับแรงกระแทก

เลือก ดอกคาร์ไบด์ ให้ตรงกับแรงที่ดอกต้องรับ ว่าเป็นแรงหมุนตัดเนื้อวัสดุ หรือแรงกระแทกทุบวัสดุ และเครื่องที่ใช้ต้องนิ่งพอ สำหรับดอกชนิดนั้น 

เจาะเหล็กแข็ง ปูน กระเบื้อง เจียรแต่ง ใช้ ดอกคาร์ไบด์ แบบไหน

ดอกคาร์ไบด์ ทั้งดอก สำหรับเจาะเหล็กแข็ง และสแตนเลส ใช้กับเครื่องที่นิ่ง

ดอกสว่านคาร์ไบด์ทั้งดอก (Solid Carbide Drill Bit) เป็น ดอกคาร์ไบด์ ที่ทำจากคาร์ไบด์ตลอดตัวดอก ใช้เจาะเหล็กแข็ง สแตนเลส และเหล็กหล่อ ที่ดอก HSS ทื่อเร็ว

เหมาะกับงานไหน

เหมาะกับงานเจาะโลหะแข็งจำนวนมาก บนสว่านแท่น สว่านแม่เหล็ก หรือเครื่องจักรที่จับดอกแน่นและไม่ส่าย ดอกแบบนี้ให้รูตรงและคมอยู่ได้นาน เมื่อใช้ในเครื่องที่นิ่งพอ

ข้อควรระวัง

ห้ามใช้ ดอกคาร์ไบด์ ทั้งดอกกับระบบกระแทก และไม่เหมาะกับสว่านมือถือที่มือส่ายไปมา เพราะแรงสั่นและแรงงัดด้านข้างทำให้คมบิ่นหรือดอกหักได้ทันที ต้องยึดชิ้นงานให้แน่น ใช้ความเร็วและแรงป้อนตามที่ผู้ผลิตแนะนำ และใส่แว่นนิรภัยทุกครั้ง เพราะเศษคาร์ไบด์ที่แตกกระเด็นได้แรง

ดอกคาร์ไบด์ ปลายเชื่อม สำหรับเจาะปูน ออกแบบมาให้รับแรงกระแทก

ดอกเจาะปูนส่วนใหญ่ เช่น ดอกก้าน SDS สำหรับสว่านโรตารี่ หรือดอกเจาะปูนก้านกลม เป็น ดอกคาร์ไบด์ ที่มีแผ่นคาร์ไบด์เชื่อมไว้ที่ปลาย ส่วนตัวดอกเป็นเหล็กที่เหนียวกว่า

ทำไมแบบนี้ใช้กับระบบกระแทกได้?

ปลายคาร์ไบด์ทำหน้าที่ทุบเนื้อปูนให้แตก ส่วนตัวดอกที่เป็นเหล็กเหนียวรับแรงสั่นและแรงบิดแทน ดอกจึงทนการกระแทกได้ ต่างจาก ดอกคาร์ไบด์ ทั้งดอกที่เปราะทั้งตัว ดอกแบบปลายเชื่อมจึงเป็นตัวเลือกหลักสำหรับงานเจาะผนังปูน อิฐ และคอนกรีต

ใช้คู่กับสว่านกระแทกหรือสว่านโรตารี่ในโหมดเจาะกระแทก ไม่ใช้เจาะโลหะ เพราะปลายแบบนี้ไม่ได้ลับคมมาให้เฉือนเนื้อโลหะ ถ้าเจาะปูนแล้วเจอเหล็กเส้น ให้หยุดและเปลี่ยนวิธี ไม่ฝืนกดต่อ เพราะปลายคาร์ไบด์จะบิ่น

แต่ดอกสว่านปลายคาร์ไบด์ สำหรับกระเบื้องและกระจก ต้องเจาะแบบไม่กระแทก

ดอกเจาะกระเบื้อง และกระจกบางแบบเป็น ดอกคาร์ไบด์ ที่ลับปลายเป็นรูปหอก ใช้ขูดเนื้อผิวแข็งที่ลื่นให้เป็นรูทีละน้อย

หลักคือปิดระบบกระแทกทุกครั้ง เริ่มเจาะด้วยรอบต่ำ กดเบาและสม่ำเสมอ และหยดน้ำที่ปลายดอกเป็นระยะเพื่อลดความร้อน โดยระวังไม่ให้น้ำไหลเข้าตัวเครื่อง 

ถ้าใช้สว่านไฟฟ้ามีสาย ต้องระวังเป็นพิเศษ การเปิดกระแทกกับกระเบื้องทำให้ผิวแตกร้าวทั้งแผ่น และทำให้ปลาย ดอกคาร์ไบด์ บิ่นเร็ว ส่วนกระเบื้องแกร่งมาก อย่างกระเบื้องพอร์ซเลนบางชนิด อาจต้องใช้ดอกแบบอื่นตามที่ผู้ผลิตกระเบื้องแนะนำ

ดอกเจียรคาร์ไบด์ ใช้กัดและแต่งโลหะ ไม่ได้ใช้เจาะรู

ดอกเจียรคาร์ไบด์ (Carbide Burr) เป็น ดอกคาร์ไบด์ ที่มีร่องคมรอบตัว ใส่กับเครื่องเจียรแม่พิมพ์หรือเครื่องเจียรคอตรง ใช้กัดลบคม ขยายรู แต่งรอยเชื่อม หรือขึ้นรูปชิ้นงานโลหะ

ใช้ความเร็วตามที่ผู้ผลิตกำหนดสำหรับขนาดและรูปทรงหัว เดินดอกต่อเนื่องไม่จ่อค้างจุดเดียว และไม่ใช้ปลายดอกกระแทกหรืองัดชิ้นงาน เพราะร่องคมจะบิ่น 

ใส่แว่นนิรภัยหรือหน้ากากกันสะเก็ดทุกครั้ง เพราะเศษโลหะที่ถูกกัดออกมาคมและร้อน ถ้าเพิ่งเริ่มใช้ ควรอ่านข้อห้ามก่อน ใช้งาน ดอกเจียรคาร์ไบด์ ผิดวิธี เสี่ยงพังเร็ว 5 ข้อห้ามที่ควรรู้สำหรับมือใหม่

ดอกเร้าเตอร์ และโฮลซอว์ คาร์ไบด์ ใช้ปลายคาร์ไบด์ช่วยให้คมอยู่นาน

นอกจากดอกเจาะและดอกเจียร ยังมีเครื่องมือตัดอีกสองกลุ่มที่ใช้คาร์ไบด์ที่คมตัด

ดอกเร้าเตอร์ปลายคาร์ไบด์ สำหรับงานไม้

ดอกเร้าเตอร์ที่ใช้คาร์ไบด์ที่คมตัดเหมาะกับไม้เนื้อแข็ง ไม้อัด และแผ่นไม้ที่มีกาวมาก ซึ่งทำให้ดอกเหล็กทื่อเร็ว หลักคือใช้ความเร็วรอบตามขนาดดอกที่ผู้ผลิตกำหนด เดินดอกสวนทางการหมุนตามทิศที่ถูกต้อง และไม่กินลึกในรอบเดียว เพราะคมคาร์ไบด์บิ่นได้เมื่อเจอแรงกระชาก

โฮลซอว์ปลายคาร์ไบด์ สำหรับแผ่นโลหะและสแตนเลส

โฮลซอว์ ที่ฟันเป็นคาร์ไบด์ (TCT) เป็น ดอกคาร์ไบด์ ใช้เจาะรูขนาดใหญ่บนแผ่นเหล็ก สแตนเลส หรือตู้ไฟ ได้เร็วและคมนานกว่าโฮลซอว์ฟันเหล็กทั่วไป ดอกชนิดนี้ ให้ปิดระบบกระแทก ใช้รอบต่ำถึงปานกลาง ยึดชิ้นงานให้แน่น และจับเครื่องสองมือ เพราะเมื่อฟันกินเนื้อเต็มรอบ แรงบิดย้อนกลับมาที่มือได้แรง

ดอกคาร์ไบด์ กับดอก HSS เลือกแบบไหน เมื่อใช้ได้ทั้งสองแบบ

รู้ก่อนเลือก ดอกสว่าน HSS คืออะไร เจาะอะไรได้บ้าง? ถ้าเจาะเหล็กทั่วไปไม่หนา จำนวนรูไม่มาก และใช้สว่านมือถือ ดอก HSS ยังเป็นตัวเลือกที่เหมาะกว่า เพราะทนแรงสั่นจากมือได้ดี และราคาถูกกว่า 

ดอกคาร์ไบด์ ดีกว่าเมื่อเจาะวัสดุแข็งจนดอก HSS ทื่อเร็ว เจาะจำนวนมาก หรือต้องการความแม่นของรูบนเครื่องที่นิ่ง 

เจาะเหล็กแข็ง ปูน กระเบื้อง เจียรแต่ง ใช้ ดอกคาร์ไบด์ แบบไหน

ให้เลือกจากวัสดุ จำนวนงาน และความนิ่งของเครื่องรวมกัน ไม่ใช่เลือกจากความแข็งของดอกอย่างเดียว อ่านเพิ่มได้ที่ ดอกสว่าน สำหรับเจาะไม้ เจาะเหล็ก ต่างกันแค่ไหน ใช้แทนกันได้ไหม?

ดอกคาร์ไบด์ ใช้กับสว่านไร้สายมือถือได้ไหม?

ได้ เมื่อเป็นดอกแบบปลายเชื่อมสำหรับเจาะปูน ดอกปลายหอกสำหรับกระเบื้อง หรือโฮลซอว์ปลายคาร์ไบด์ ที่ผู้ผลิตระบุว่าใช้กับเครื่องมือถือได้ ตั้งโหมดให้ตรงงาน จับเครื่องให้นิ่ง ใช้ด้ามจับเสริมถ้ามี และยึดชิ้นงานให้แน่น

ไม่ควรเมื่อเป็น ดอกคาร์ไบด์ ทั้งดอกสำหรับเจาะโลหะ เพราะมือที่ส่ายเพียงเล็กน้อย หรือจังหวะที่ดอกทะลุชิ้นงานแล้วเครื่องกระชาก ก็พอทำให้ดอกหักได้ ถ้าจำเป็นต้องเจาะโลหะแข็งด้วยเครื่องมือถือ ให้ใช้ดอกที่ผู้ผลิตออกแบบมาสำหรับเครื่องมือถือ หรือเปลี่ยนไปใช้สว่านแท่น

สัญญาณว่าต้องหยุดใช้ ดอกคาร์ไบด์ แล้วเปลี่ยนดอกใหม่

ถ้าคมตัดหรือปลายคาร์ไบด์บิ่น มีรอยร้าวที่มองเห็น ปลายเชื่อมหลวมหรือขยับได้ ตัวดอกงอ ดอกหมุนส่ายจนเห็นด้วยตา หรือเจาะแล้วมีควัน เสียงแหลม และกลิ่นไหม้ทั้งที่ใช้รอบและแรงกดตามปกติ ให้หยุดใช้

ดอกคาร์ไบด์ ที่ร้าวหรือบิ่นแล้วมีโอกาสแตกกลางงาน และเศษที่แตกกระเด็นได้แรง ดอกราคาไม่กี่ร้อยบาทไม่คุ้มกับความเสี่ยงที่เศษจะโดนตา ดอกที่ทื่อแต่ยังไม่บิ่นบางแบบส่งร้านลับได้ แต่ให้ร้านที่ลับคาร์ไบด์เป็นผู้ประเมิน 

ถ้าเจาะเหล็กด้วย ดอกคาร์ไบด์ แล้วควันขึ้น และไม่แน่ใจว่าควรทำยังไงต่อ อ่านต่อได้ที่ ใช้ ดอกสว่าน เจาะเหล็ก แล้วควันขึ้น ควรหยุดเจาะ หรือไม่? 

เจาะเหล็กแข็ง ปูน กระเบื้อง เจียรแต่ง ใช้ ดอกคาร์ไบด์ แบบไหน

สรุป: ดอกคาร์ไบด์ เลือกให้ตรงกับแรงที่ดอกรับ และใช้กับเครื่องถูกประเภท

ดอกคาร์ไบด์ ไม่ใช่ดอกเดียวที่เจาะได้ทุกอย่าง แต่เป็น กลุ่มดอกที่ใช้วัสดุแข็งแต่เปราะในรูปแบบต่างกัน ไม่ว่าจะเป็นงานเจาะสแตนเลสบนสว่านแท่น งานเจาะผนังปูนด้วยสว่านโรตารี่ หรืองานแต่งรอยเชื่อมด้วยเครื่องเจียรตัวเล็ก การเลือกผิดแบบทำให้เจาะไม่เข้าหรือดอกหักตั้งแต่รูแรก

สิ่งที่ต้องทำคือใช้แบบทั้งดอกกับโลหะแข็งบนเครื่องที่นิ่งและไม่เปิดกระแทก ใช้แบบปลายเชื่อมกับงานปูนในโหมดกระแทก ใช้แบบปลายหอกกับกระเบื้องโดยปิดกระแทกและใช้รอบต่ำ ใช้ดอกเจียรสำหรับกัดแต่งโลหะ เลือกดอกเร้าเตอร์และโฮลซอว์ปลายคาร์ไบด์เมื่อต้องการให้คมอยู่นาน และกลับไปใช้ดอก HSS เมื่องานเบาและใช้เครื่องมือถือ

ข้อที่สำคัญที่สุดคือ ห้ามใช้ ดอกคาร์ไบด์ ทั้งดอกกับระบบกระแทก ใส่แว่นนิรภัยทุกครั้ง และเมื่อดอกบิ่น ร้าว งอ หรือหมุนส่าย ให้เปลี่ยนดอกใหม่ทันทีโดยไม่ต้องเสียดาย

กำลังมองหา ดอกคาร์ไบด์ ทั้งดอกเจาะ ตัด เจียร และเลือกให้ตรงกับงาน สามารถดูได้เลย ที่ iToolmart เริ่มจากหมวด ดอกสว่าน และโฮลซอว์ หมวด ดอกเจียรคาร์ไบด์ และ ดอกเร้าเตอร์